Voorzitter,
De VVD hoeft zich helemaal geen zorgen te maken. Niet over de stad. Niet over keuzes die worden gemaakt of het gebrek hieraan. Het is allemaal onder controle. Er is visie. Er is een plan. .... Of is dat er toch niet?
De begroting die we vandaag bespreken komt voort uit de bespreking van de Perspectiefnota in juni van dit jaar. Tijdens die bespreking heeft de VVD-fractie een ander perspectief neergelegd. Deze raad koos in meerderheid voor het perspectief dat uw college geschetst heeft, met overigens een aantal bijzondere aanpassingen. Aanpassingen waarvan u nu weer voorstelt om die toch niet door te voeren. Dat is hoe wij hier tegenwoordig besturen. De raad stelt in meerderheid iets voor, u ontraadt dat, de raad stelt het in meerderheid toch vast en u stelt daarna nogmaals voor het niet te doen en straks zullen we zien dat diezelfde meerderheid van de raad met u meegaat en afwijkt van wat ze zelf in juni hebben ingebracht.
Op diverse punten zijn wij het niet eens met de begroting die voorligt. Inhoudelijk kan ik u hiervoor verwijzen naar het in juni ingediende andere perspectief.
Want voorzitter, ik wil hier vandaag een grotere zorg met u delen. De VVD vindt de nu gepresenteerde begroting financieel niet solide. Dat gaat verder dan de grepen in de kas die er in de jaren 2013 en 2014 gedaan worden om het financieel in 2012 sluitend te krijgen. Dat gaat ook verder dan het te weinig rekening houden met risico’s en het al gelabeld hebben van middelen in de algemene reserve, waarmee deze feitelijk niet meer beschikbaar zijn.
Voorzitter, onze zorg is van een andere orde. Uw college koerst vooral op de korte termijn. Eerder al in de Perspectiefnota en nu opnieuw in de begroting, maar ook met alle separate plannen uit de afgelopen maanden.
Laat ik een aantal voorbeelden noemen:
Het WMO-beleidsplan geldt voor wat betreft de financiële paragraaf alleen voor 2012. Er worden en zijn nog geen keuzen gemaakt voor de jaren daarna. Dit terwijl ook de gemeentelijke zorgkosten oplopen, terwijl de middelen nu al niet voldoende zijn. Een solide financiële koers ontbreekt dus.
Uw keuzen voor de Waalsprong zijn ook een exemplarisch voorbeeld. Vanuit de second opinion worden risico’s geschetst die tussen de 70 en 100 miljoen euro liggen. Dit college kiest er voor om nu ingrepen te doen voor een bedrag van 40 miljoen euro en de aanname te doen dat de markt in 2013 wel weer aangetrokken is. Deze aanname is nergens op gebaseerd. Sterker, de meeste economen voorspellen dat we zeker 10 jaar nodig hebben om uit de huidige crisis te komen. Ook hier ontbreekt dus een financieel solide koers.
Voor zover er sprake is van koers, is het vooral een koers voor de korte termijn. Om de komende jaren minder verlies te lijden op de KKP-garage, verlengt u de afschrijvingstermijn. Dat het geheel daarmee uiteindelijk duurder wordt lijkt niet uit te maken.
Ook uw bezuinigingskeuzen laten vooral een korte termijnblik zien. De stellingname van de wethouder van financiën dat we ook op het RBT-Kan kunnen bezuinigen omdat we “op alles bezuinigen” bevestigd ook op economische terrein de korte termijn blik. En dat terwijl de werkloosheid in deze regio meer dan gemiddeld stijgt.
De VVD wil best eens een risico nemen. Maar we maken ons zorgen als we horen wat coalitiepartijen GL en PvdA over de financiële paragraaf van de begroting melden. GL zegt iets verstandigs (“Investeer verstandig, beperk de risico’s”), maar handelt daar zelf volstrekt niet naar. Zie het Doornroosje dossier, waarbij we straks als gemeente meer dan 1,5 miljoen euro per jaar subsidie kwijt zijn. En dat met dalende bezoekersaantallen. De PvdA vindt dat er te conservatief begroot wordt en verwijst naar het overschot in de jaarrekening van 2010. De PvdA-fractie is dus blijkbaar zelfs in deze tijd bereid meer financiële risico’s te nemen door ‘gedurfder’ te begroten. Dit valt niet onder het kopje risico’s nemen dit is onverantwoord en ad hoc gedrag.
Wethouder Jeene heeft gelijk als hij zegt pogingen te doen om her en der dijken op te werpen tegen de financiële risico’s. De vraag is wat ons dat gaat brengen. Links en rechts ad hoc een dijk opwerpen zal voor korte termijn verstandig lijken. Maar Nijmegen, deze stad, deze gemeenteraad moet een middellange en lange termijn op het netvlies hebben. We hebben niet een paar dijken nodig, maar een volwaardig Deltaplan.
Dat Deltaplan is nodig, maar om zo’n Deltaplan op te kunnen stellen is een bredere scope nodig, waarbij de focus verplaatst wordt van de korte termijn naar de lange termijn. En waarbij er een volledig, transparant, eenduidig, samenhangend en overzichtelijk beeld ontstaat van wat de komende jaren “boven de markt hangt”.
Er liggen moties om terug te kijken op PPS-constructies en keuzen in met name het Waalsprongdossier, er ligt een motie om voor diezelfde Waalsprong een ‘zwart’-scenario te schetsen, prima, maar dat is niet genoeg. Breder dan de Waalsprong, breder dan het programma Grondbeleid loopt Nijmegen forse risico’s.
Het was mijn stille hoop dat de VVD zich helemaal geen zorgen hoefde te maken. Niet over de stad. Niet over keuzes die worden gemaakt of het gebrek hieraan. Helaas is het allemaal niet onder controle. Er blijkt toch geen visie te zijn, maar er is sprake van ad hoc gedrag. Er is geen lange termijn plan.
En daarom maken we ons dus wel zorgen. Zorgen over deze stad, over de ondoordachte korte termijn keuzen die gemaakt worden. Wat nu nodig is is het complete plaatje van kansen en bedreigingen, van oplossingen en keuzen voor de lange termijn. Hiervoor dienen wij dan ook een motie in om vóór de Perspectiefnota 2013 die analyse gereed te hebben. Hiermee moet mogelijk worden om in aanloop naar diezelfde Perspectiefnota keuzen te maken die toekomstbestendig zijn. De stad Nijmegen heeft een lange termijn aanpak nodig. De VVD hoopt dat deze gemeenteraad dat ook in ziet en het college de opdracht geeft hier mee aan de slag te gaan.
Hayke Veldman, fractievoorzitter VVD Nijmegen